podatek dochodowy, rozliczenia podatkowe, przychody podatkowe, koszty podatkowe
lupa
A A A

Przegląd Podatku Dochodowego nr 11 (467) z dnia 1.06.2018

Różnice kursowe przy kompensacie

Spółka z o.o. otrzymała od kontrahenta fakturę zaliczkową na poczet przyszłych dostaw towarów handlowych. Zaliczka była wyrażona w euro. Uzgodniono z kontrahentem, że spółka fizycznie nie zapłaci zaliczki, lecz dokona jej kompensaty z należnościami od tego kontrahenta (wyrażonymi też w euro). Należności te są związane z działalnością gospodarczą spółki i stanowią jej przychody. Na dzień kompensaty nie było jeszcze towaru od kontrahenta. Czy w związku z kompensatą powstaną podatkowe różnice kursowe?

W przypadku kompensaty wzajemnych wierzytelności, spółka ustali różnice kursowe tylko z tytułu uregulowanej należności od kontrahenta. Natomiast uregulowanie zobowiązania z tytułu zaliczki nie spowoduje powstania podatkowych różnic kursowych. Powstaną one dopiero w momencie, w którym wydatek, którego zaliczka dotyczy, zostanie zaliczony do kosztów uzyskania przychodów.

W przypadku kompensaty nie występuje fizyczne przekazanie pieniędzy, ale skutek finansowy takiej operacji jest taki sam jak przy płatności gotówkowej - następuje umorzenie wzajemnych wierzytelności do wysokości wierzytelności niższej. W efekcie dochodzi do wykonania (zapłaty) zobowiązania. Art. 15a ust. 7 updop dopuszcza możliwość powstawania różnic kursowych przy regulowaniu zobowiązań z kontrahentami w jakiejkolwiek formie, w tym także przez potrącenie wierzytelności, które jest formą bezgotówkowej zapłaty, w wyniku której kontrahenci dokonują rozliczeń wzajemnych wierzytelności i zobowiązań. Do obliczenia tych różnic stosuje się art. 15a updop.

Stosownie do art. 15a ust. 1 updop, różnice kursowe zwiększają odpowiednio przychody jako dodatnie różnice kursowe albo koszty uzyskania przychodów jako ujemne różnice kursowe w kwocie wynikającej z różnicy między wartościami określonymi w art. 15a ust. 2 i 3 updop.

Na podstawie art. 15a ust. 2 updop, dodatnie różnice kursowe powstają m.in., jeżeli wartość:

  • przychodu należnego wyrażonego w walucie obcej po przeliczeniu na złote według kursu średniego NBP jest niższa od wartości tego przychodu w dniu jego otrzymania, przeliczonej według faktycznie zastosowanego kursu waluty z tego dnia,
     
  • poniesionego kosztu wyrażonego w walucie obcej po przeliczeniu na złote według kursu średniego NBP jest wyższa od wartości tego kosztu w dniu zapłaty, przeliczonej według faktycznie zastosowanego kursu waluty z tego dnia.

W myśl art. 15a ust. 3 updop, ujemne różnice kursowe powstają m.in., jeżeli wartość:

  • przychodu należnego wyrażonego w walucie obcej po przeliczeniu na złote według kursu średniego NBP jest wyższa od wartości tego przychodu w dniu jego otrzymania, przeliczonej według faktycznie zastosowanego kursu waluty z tego dnia,
     
  • poniesionego kosztu wyrażonego w walucie obcej po przeliczeniu na złote według kursu średniego NBP jest niższa od wartości tego kosztu w dniu zapłaty, przeliczonej według faktycznie zastosowanego kursu waluty z tego dnia.

Stosownie zaś do art. 15a ust. 4 updop, przy ustalaniu różnic kursowych uwzględnia się kursy faktycznie zastosowane w przypadku sprzedaży lub kupna walut obcych oraz otrzymania należności lub zapłaty zobowiązań. W pozostałych przypadkach, a także gdy do otrzymanych należności lub zapłaty zobowiązań nie jest możliwe uwzględnienie faktycznie zastosowanego kursu waluty w danym dniu, stosuje się kurs średni ogłaszany przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego ten dzień.

Ponieważ w opisanym przypadku rozliczenia wzajemnych wierzytelności w drodze kompensaty nie mają formy pieniężnej, nie ma więc możliwości uwzględnienia faktycznie zastosowanego kursu waluty (nie występują tu operacje sprzedaży ani zakupu walut, nie ma też wpływu waluty na bankowy rachunek walutowy). Właściwym kursem waluty do rozliczeń kompensaty zobowiązań i należności w walucie obcej jest kurs średni ogłoszony przez NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień kompensaty.

Wskazniki i stawki Kursy średnie walut obcych ogłaszane przez NBP dostępne są w serwisie www.wskazniki.gofin.pl

Należności wyrażone w walucie obcej powinny dla celów podatkowych zostać przeliczone na złote po kursie średnim NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu (art. 12 ust. 2 updop). W celu ustalenia różnicy kursowej tak ustaloną wartość należności należy porównać z wartością obliczoną po kursie średnim NBP z dnia poprzedzającego dzień kompensaty. Jeżeli ta druga wartość będzie wyższa, powstanie dodatnia różnica kursowa zaliczana do przychodów, w przeciwnym razie wystąpi ujemna różnica kursowa będąca kosztem uzyskania przychodu.

Zwróć uwagę!

Podatkowe różnice kursowe ustalane są, co do zasady, od kwoty netto zobowiązania (należności). Wówczas różnice dotyczące VAT są obojętne podatkowo (pomijamy tu różnice kursowe powstałe na rachunku walutowym od własnych środków pieniężnych).

Przykład

Spółka z o.o. miała zapłacić zaliczkę kontrahentowi na poczet przyszłych dostaw towarów handlowych w kwocie brutto 98.400 euro (w tym VAT 23%). Ten z kolei miał zobowiązanie wobec spółki w kwocie brutto 98.400 euro (w tym VAT 23%). Wzajemne zobowiązania rozliczono w drodze kompensaty, przyjmując do rozliczenia kurs średni NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień dokonania kompensaty, wynoszący 4,2204 zł/euro.

Kurs średni NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień wystawienia przez spółkę faktury wynosił 4,2094 zł/euro.

Ustalenie przez spółkę różnic kursowych z tytułu uregulowania należności (w drodze kompensaty wzajemnych zobowiązań):

  • przychód należny powstał w dniu wystawienia kontrahentowi faktury: 336.752 zł (80.000 euro x 4,2094 zł/euro),
     
  • przychód otrzymany w dacie dokonania kompensaty: 337.632 zł (80.000 euro x 4,2204 zł/euro),
     
  • powstała dodatnia różnica kursowa w kwocie 880 zł, zwiększająca przychody.

Podatnicy mogą zaliczać do kosztów uzyskania przychodów takie koszty, które zostały poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów oraz nie zostały z tych kosztów wyłączone na podstawie art. 16 ust. 1 updop. Ponadto przyjmuje się, że kosztem podatkowym mogą być koszty, które mają charakter definitywny (bezzwrotny). Takiego charakteru nie ma zaliczka, gdyż co do zasady do czasu wykonania umowy ma ona charakter zwrotny. Zapłata zaliczki (w tym w drodze kompensaty wzajemnych zobowiązań) na poczet zakupu towarów handlowych nie daje podatnikowi prawa do ujęcia tej zaliczki w kosztach uzyskania przychodów. W efekcie nie ustala się różnic kursowych w związku z uregulowaniem zobowiązania z tytułu zaliczki. Powstaną one dopiero w momencie, w którym wydatek, którego zaliczka dotyczy, zostanie zaliczony do kosztów uzyskania przychodów.

Podatkowe różnice kursowe powstaną między wartością kosztu poniesionego w walucie obcej (po przeliczeniu na złote według kursu średniego NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień wystawienia faktury końcowej) a kwotą wpłaconej zaliczki, przeliczoną na złote po kursie średnim NBP z dnia poprzedzającego zapłatę zaliczki (w omawianym przypadku: po kursie średnim NBP z dnia poprzedzającego dzień kompensaty).

Przykład

Przyjmując założenia z poprzedniego przykładu, dodatkowo załóżmy, że średni kurs NBP na dzień poniesienia kosztu (wystawienia faktury końcowej) wynosił 4,2103 zł/euro.

Ustalenie przez spółkę różnic kursowych z tytułu poniesienia kosztu:

  • wartość poniesionego kosztu wyrażonego w walucie obcej po przeliczeniu na złote według kursu średniego ogłaszanego przez NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień wystawienia faktury końcowej: 336.824 zł (80.000 euro x 4,2103 zł/euro),
     
  • wartości tego kosztu w dniu zapłaty (w drodze kompensaty wzajemnych zobowiązań): 337.632 zł (80.000 euro x 4,2204 zł/euro),
     
  • powstała ujemna różnica kursowa w kwocie 808 zł, zwiększająca koszty spółki.

www.PodatekDochodowy.pl - Różnice kursowe:

 Jeśli nie znalazłeś informacji, której szukasz,
wejdź do serwisu
www.PoradyPodatkowe.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Indeks Księgowań - Księgowanie od A do Z
GOFIN NEWS - mobilna aplikacja dla Księgowych!
PRZEWODNIKI on-line Księgowego i Kadrowego
Pomocniki Księgowego

Terminarz

październik 2018
PN WT ŚR CZ PT SO ND
2
3
4
5
6
7
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
23
24
25
26
27
28
29
30
31
ASYSTENT GOFIN - Darmowa aplikacja dla Księgowych
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Rozliczanie podatku dochodowego, podatku VAT oraz innych podatków i opłat
Vademecum podatnika - podstawowe informacje dotyczące podatków
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
gofin
sgk
czasopisma
forum
sklep
gazeta podatkowa
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.